Los ojos de Julia
Liefhebbers van de betere griezelfilm kunnen de laatste jaren onmogelijk om de Spaanstalige markt heen. De Mexicaan Guillermo Del Toro zit al bijna twintig jaar in het vak, en heeft intussen al een hele reeks klassieke films op zijn naam sta an, zoals ‘Cronos’, ‘El Espinazo del diablo’ en vooral ‘El laberinto del fauno’. In zijn kielzog is er een soort van subgenre ontstaan, dat een frisse wind laat waaien maar tegelijk met beide benen in de filmgeschiedenis staat.
Min of meer vaste ingrediënten zijn bouwvallige spookhuizen, rimpelige oude mensen waar Stephan Vanfleteren wel raad mee zou weten, onzichtbare geesten en bovenal, op zeldzame maar memorabele momenten, diepe on troering. Dat laatste is zeker aanwezig bij het werk van Del Toro, maar ook bij ook bij bijvoorbeeld ‘The Others’ (van Alejandro Amenábar) en vooral bij ‘El orfanato’, het meesterwerkje van Juan Antonio Bayona. Andere films hebben dat niet en mikken meer op een bijna zintuiglijke inleving. ‘Buried’ van Rodrigo Cortés moet wel een van de meest claustrofobische films aller tijden zijn, en ook het Catalaanse ‘Rec’ wist met een beperkt budget heel angstaanjagende dingen te doen.
Want dat laatste is wel een element dat alle Spaanse horrorfilms gemeen hebben: de nadruk ligt niet op de monsters of de ‘Saw’-achtige martelscènes (hoewel die er zeker zijn), maar deze films proberen vooral onder je huid te kruipen. Zo ook ‘Los ojos de Julia’, de nieuwe van Guillem Morales. Deze film gaat over Julia, een vrouw die net als haar zus aan een ongeneeslijke oogziekte lijdt, en afstevent op volledige blindheid. De zus pleegt op een dag zelfmoord, maar Julia is er zeker van dat er meer aan de hand is. Ze gaat op onderzoek uit, en komt meer op het spoor dan het daglicht mag zien.
De plot mag dan al niet zo veel meer om het lijf hebben dan een klassieke whodunit, het zou ‘Los ojos de Julia’ oneer aandoen om de film hiertoe te beperken. Er wordt mooi gespeeld met het element ‘zien’: terwijl Julia steeds blinder wordt en op een bepaald moment zelfs helemaal niets meer ziet, komt ze steeds dichter bij de waarheid. En het aloude gegeven dat je als kijker meer ziet dan de protagonist (‘Pas op, achter je!’) wordt hier wel heel effectief doorgetrokken. Maar het is pas in de allerlaatste scène dat Guillem Morales al zijn geheimen prijsgeeft, en je pas helemaal snapt hoe goed het allemaal in elkaar zit.
Toch is ‘Los ojos de Julia’ geen klassieker van het kaliber van ‘El orfanato’. Morales neemt er bij momenten wel heel erg zijn tijd voor, en weet bovendien niet zo goed welke film hij precies wou maken. Wat meer zelfbeheersing, minder balast en een duidelijkere lijn was de film wellicht ten goede gekomen.
Op dit moment is Guillermo Del Toro als regisseur of producent aan boord bij een zestal nieuwe projecten. Tot dan is dit geen verkeerd zoethoudertje voor griezelfans wie de zoveelste overbodige ‘Nightmare on Elm Street’-remake gestolen kan worden.
